ในฐานะคนที่คลุกคลีอยู่ในวงการ Search Engine มากว่า 20 ปี ตั้งแต่ยุคที่ Google ยังเป็นวุ้น จนถึงวันนี้ที่ AI เข้ามาเปลี่ยนโลก ผมเข้าใจความกังวลของคุณดีครับ^^
ช่วงนี้ผมได้รับคำถามจากเจ้าของกิจการเยอะมากว่า “ทำไมยอดคนเข้าเว็บ (Traffic) ตก?”, “ทำ SEO เหมือนเดิมแต่ทำไมไม่ได้ผล?” คำตอบคือ สนามแข่งมันเปลี่ยนไปแล้วครับ
เรากำลังก้าวข้ามจากยุค SEO (Search Engine Optimization) เข้าสู่ยุค GEO (Generative Engine Optimization) หรือการปรับแต่งเนื้อหาเพื่อให้ AI เข้าใจและนำไปใช้นั่นเอง ผมสรุปมาให้แบบ “ฉบับเจ้าของกิจการ” อ่านแล้วเห็นภาพ นำไปปรับกลยุทธ์ทีมงานได้ทันทีครับ
AI Search ต่างจาก SEO แบบเดิมยังไง?
ลองจินตนาการว่าคุณเดินเข้าไปใน “ห้องสมุด” ครับ
1. ยุค SEO แบบเดิม (The Librarian’s List)
เหมือนคุณเดินไปถามบรรณารักษ์ว่า “ขอหนังสือเกี่ยวกับวิธีชงกาแฟให้อร่อยหน่อย”
สิ่งที่บรรณารักษ์ (Google เดิม) ทำคือ ยื่นกระดาษรายการหนังสือ 10 เล่มที่ดีที่สุดให้คุณ แล้วบอกว่า “คุณลองไปเดินหาดูนะ เล่มไหนดีก็หยิบอ่านเอาเอง”
ผลลัพธ์ คุณต้องเดินไปหยิบหนังสือ (คลิกเข้าเว็บไซต์) เพื่อหาคำตอบ
2. ยุค AI Search (The Smart Advisor)
เหมือนคุณเดินไปถามผู้เชี่ยวชาญส่วนตัวว่า “ขอวิธีชงกาแฟให้อร่อยหน่อย“
สิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญ (AI Search เช่น Google Gemini, ChatGPT) ทำคือ เขาเคยอ่านหนังสือมาทั้ง 10 เล่มนั้นแล้ว เขาจะ “สรุปคำตอบ” มาเล่าให้คุณฟังเลยว่า “การชงให้อร่อย ต้องคุมอุณหภูมิที่ 93 องศา และใช้เมล็ดคั่วกลาง…“
ผลลัพธ์ คุณได้คำตอบทันที โดยที่ “ไม่ต้องเดินไปหยิบหนังสือ” (ไม่คลิกเข้าเว็บไซต์)
จุดสำคัญคือตรงนี้ครับ เมื่อ AI ตอบคำตอบให้ลูกค้าเสร็จสรรพที่หน้าค้นหาแล้ว ลูกค้าจึงมีความจำเป็นน้อยลงที่จะคลิกเข้ามาอ่านต่อในเว็บไซต์ของเรา นี่คือสาเหตุที่ Traffic หายไปครับ
แล้วจะทำยังไงให้ Traffic กลับมา? (ในยุค AI Era)
เราไม่สามารถฝืนกระแสโลกได้ครับ แต่เรา “โต้คลื่น” ไปกับมันได้ นี่คือ 4 กลยุทธ์ที่ผมแนะนำให้เจ้าของกิจการสั่งการทีมงานทันที
1. เปลี่ยนจาก “ผู้ผลิตเนื้อหา” เป็น “เจ้าของประสบการณ์” (Focus on Experience)
AI เก่งเรื่องการสรุปข้อมูลที่มีอยู่แล้ว แต่มันไม่มี “ประสบการณ์จริง” ครับ
สิ่งที่เราต้องทำคือ เลิกทำบทความทั่วไปที่ใครๆ ก็หาได้จาก AI (เช่น “กาแฟคืออะไร”) แต่ให้ทำเนื้อหาที่ AI ลอกเลียนแบบไม่ได้ เช่น “บทเรียนที่เราได้จากการเปิดร้านกาแฟมา 10 ปี”, “รีวิวเปรียบเทียบเครื่องชง A vs B จากการใช้งานจริงในร้าน”
ทำไมถึงได้ผล AI จะมองหาข้อมูลเชิงลึก (Insight) เพื่อไปอ้างอิง และคนอ่านจะคลิกเข้ามาหาคุณเพราะเขาอยากรู้ “ความเห็นจากมนุษย์” ครับ
2. สร้างแบรนด์ให้เป็น “คำค้นหา” (Brand as a Keyword)
ในอนาคต การติดอันดับด้วยคำกว้างๆ (Generic Keywords) จะยากขึ้น แต่ถ้าลูกค้า “เจาะจงพิมพ์ชื่อร้านคุณ” AI จะขวางไม่ได้ครับ
สิ่งที่เราต้องทำคือ สร้างตัวตนใน Social Media, ทำ Video, หรือสร้าง Community ที่ทำให้คนจดจำชื่อแบรนด์คุณได้ จนเขาต้องพิมพ์ค้นหาชื่อคุณใน Google
ทำไมถึงได้ผล Traffic จากการค้นหาชื่อแบรนด์ (Direct Search) คือ Traffic ที่คุณภาพดีที่สุดและ AI แย่งไปไม่ได้
3. เป็นแหล่งอ้างอิงที่น่าเชื่อถือ (Become the Source)
AI ทำงานโดยการรวบรวมข้อมูลจากหลายแหล่ง แล้วให้เครดิต (Citation) แหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือที่สุด
สิ่งที่เราต้องทำคือ ถ้าคุณมีข้อมูลดิบ สถิติ หรืองานวิจัยของตัวเอง (Original Data) ให้เผยแพร่มันออกมา หรือให้ทีมงานทำ Digital PR (ประชาสัมพันธ์ออนไลน์) ให้เว็บไซต์อื่นที่มีชื่อเสียงพูดถึงเว็บคุณ
ทำไมถึงได้ผล เมื่อ AI เห็นว่าเว็บอื่นพูดถึงคุณบ่อยๆ มันจะมองว่าคุณคือ “ต้นฉบับ” และจะหยิบเนื้อหาคุณไปตอบ พร้อมแนบลิงก์กลับมาให้ (ซึ่งลิงก์นี้มีค่ามาก)
4. ปรับเนื้อหาให้อ่านง่ายทั้ง “คน” และ “AI” (Structured Data)
ข้อนี้อาจจะเทคนิคนิดหน่อย แต่สำคัญครับ คุณต้องบอกทีมงานให้จัดโครงสร้างเว็บไซต์ให้เป็นระเบียบ
สิ่งที่เราต้องทำคือ ใช้หัวข้อชัดเจน (H1, H2), ใช้ Bullet points, มีสรุปประเด็นสำคัญ, และใช้ภาษาที่กระชับ ตรงไปตรงมา
ทำไมถึงได้ผล AI ชอบข้อมูลที่มีโครงสร้างชัดเจน ยิ่ง AI อ่านเว็บคุณง่ายเท่าไหร่ โอกาสที่มันจะหยิบข้อมูลคุณไปแสดงผล (และให้เครดิต) ก็ยิ่งมากเท่านั้น
สรุป นี่คือ วิกฤตหรือโอกาส?
ในมุมมอง 20 ปีของผม SEO ไม่ได้ตายครับ แต่มันกำลังวิวัฒนาการ เว็บไซต์ที่ทำเนื้อหา “ขยะ” (Spam) หรือเนื้อหาผิวเผิน จะล้มหายตายจากไป แต่เว็บไซต์ที่เป็น “ตัวจริง” ในอุตสาหกรรม มีความรู้จริง และนำเสนอสิ่งที่ AI สร้างเองไม่ได้ จะยิ่งโดดเด่นขึ้นครับ
กุญแจสำคัญ เลิกแข่งกับ AI ในเรื่อง “ปริมาณ” แต่ให้แข่งด้วย “คุณภาพและความเป็นมนุษย์” ครับ ที่เราเรียกว่า Generative Engine Optimization
ถ้าเพื่อนๆอยากให้ผมช่วยร่าง “Checklist สั้นๆ สำหรับประเมินทีมงาน หรือ Agency” ว่าพวกเขากำลังปรับตัวเข้าหา AI Search หรือยังใช้วิธีเดิมๆ อยู่ คุณสามารถนำไปใช้ตรวจสอบการทำงานได้ทันทีครับ ที่นี่ครับ 5 Checklist ตรวจสอบคุณภาพเนื้อหา ในยุค AI ครองเมือง
